Informacje

Jak wybieraæ króla?

Zygmunt August zmar³ w Knyszynie 7 lipca 1572 roku. Wkrótce wie¶æ o ¶mierci króla rozesz³a siê po ca³ym kraju, I wielkie miasta ze sto³ecznym Krakowem, i najmniejsze wioski, i lud polski, i litewski, cale spo³eczeñstwo Rzeczypospolitej pogr±¿y³o siê w g³êbokiej ¿a³obie. Tak przecie¿ bywa³o i dawniej w podobnych sytuacjach, lecz dot±d ¿adna ¶mieræ panuj±cego nie wywo³a³a tyle niepokoju, poczucia bezradno¶ci i najczarniejszych przepowiedni. Umar³ ostatni z Jagiellonów. Wybór nowego króla wi±za³ siê z du¿ymi trudno¶ciami, Szlachta musia³a samodzielnie ustaliæ tok postêpowania po ¶mierci monarchy. Przede wszystkim nale¿a³o okre¶liæ sposób wyboru. Panowa³a ogólna niezgoda miêdzy magnateri± a szlacht± w sprawie wyznaczenia zastêpcy króla na czas bezkrólewia. Magnaci nie mogli równie¿ doj¶æ do zgody miêdzy sob±. Wielu na w³asn± rêkê zwo³ywa³o szlachtê na narady. W kilku miastach Polski obradowa³y zjazdy szlacheckie, na których podejmowano uchwa³y w sprawie zapewnienia spokoju i bezpieczeñstwa podczas bezkrólewia, wyboru króla, a tak¿e wyboru zastêpcy króla. Ale daremne by³y to wysi³ki, bo co jeden zjazd uchwali³, inny odrzuca³ i proponowa³ w³asne uchwa³y. Jedni chcieli przekazaæ tymczasow± w³adzê prymasowi, drudzy woleli wojewodê krakowskiego, Jedni proponowali, aby króla mia³ prawo wybieraæ ka¿dy szlachcic, inni znów uwa¿ali, ¿e uprawnieni do tego s± tylko reprezentanci. A ile¿ to odmiennych zdañ wypowiedziano w takich sprawach, ak okre¶lenie miejsca wyborów, wytypowanie kandydatów do tronu! Wszystko to by³o wynikiem braku odpowiednich praw i do¶wiadczenia - szlachta i senatorowie dopiero uczyli siê, „jako pana obieraæ". Trwa³o to jednak zbyt d³ugo i ze szkod± dla ca³ego kraju. Dochodzi³o do nieporozumieñ miêdzy szlacht± a magnatami, których oskar¿ano, ¿e chc± sami tylko decydowaæ o losach tronu polskiego, K³ótnie i spory przed³u¿a³y siê, budz±c u wszystkich coraz wiêkszy niepokój. Na jednym ze zjazdów zatroskany o przysz³o¶æ kraju senator przemawia³: ,.Trzeba sprawiedliwo¶ci, s±dów nie masz; trzeba s±dów, króla nie masz; trzeba króla, zgody nie masz".

Ciekawe artyku³y

Zloty wiek w rozkwicie

Z³oty wiek w rozkwicie

Zygmuntowskie czasy, W Polsce, podobnie jak w wielu innych krajach Europy, rozkwita³a kultura - piêkne wiersze tworzyli poeci, przybywa³o drukowanych ksi±¿ek, i to coraz czê¶ciej w jêzyku polskim, a me ³aciñskim, W miastach powstawa³y nowe budowle: ratusze, ko¶cio³y, kamienice mieszczañskie, W wielu miejscowo¶ciach magnaci wznosili piêkne zamki i dwory, zdobili ich wnêtrza malowid³ami i rze¼bami, gromadzili ksiêgi. Jeszcze w czasach Kazimierza Jagielloñczyka przyby³ do Krakowa z niemieckiej Norymbergii wielki artysta Wit Stwosz. Spêdzi³ on w Krakowie prawie dwadzie¶cia lat. Tutaj stworzy³ najwiêksze dzie³a swego ¿ycia, a przede wszystkim s³ynny o³tarz w ko¶ciele Mariackim, którego scena ¶rodkowa przedstawia Za¶niêcie Marii Panny. Nad o³tarzem pracowa³ dwana¶cie lat, postacie rze¼bi³ w drewnie lipowym, a modelami byli mieszczanie krakowscy. Dlatego dzisiaj, po przesz³o piêciu wiekach, mo¿emy na podstawie tych wizerunków dowiedzieæ siê, jakie stroje wówczas noszono. Kazimierz Jagielloñczyk zamówi³ u mistrza swój nagrobek, zamawiali u niego ró¿ne prace tak¿e zamo¿ni mieszczanie. Wszyscy go cenili i otaczali opiek±, stwarzaj±c jak najlepsze warunki do ¿ycia...... Czytaj wiêcej >>

Reklama

poznañ apartamenty, pozycjonowanie poznañ, hosting seo smycze reklamowe, t³umaczenia, BLC4u czy warto, t³umaczenia przysiêg³e Kraków, kursy na prawo jazdy, Przedszkole Wroc³aw